Sarılık Hastalığı Nasıl Oluşur?

Sarılık sözcüğü genel olarak bakıldığında ciltte ve gözlerde gözlenen sarı renk değişikliğini tanımlamak için kullanılmaktadır. Bu sebeple sarılık bir hastalık olmayıp bir hastalığın bulgusu olarak değerlendirilir.
Sarılık Hastalığı Nasıl Oluşur?

Sarılık Nedir?

Kanımıza rengini veren ve kanda oksijen taşınmasında görev alan yapılara hemoglobin denilmektedir. Bu hemoglobin, kırmızı kan hücrelerinin yapısında bulunan temel bir bileşendir. Kırmızı kan hücrelerinin (alyuvar) vücuttaki yaşam süreleri yaklaşık 120 gün olup bu 120 günden sonra kanda bulunan alyuvarlar yıkılarak yenilenir. Alyuvarlarda (kırmızı kan hücreleri) bulunan bu hemoglobin bileşeni yıkılarak sarı renkli bir bileşen olan bilirubine dönüştürülür. Karaciğer organı ise bu bilirubin maddesinin vücuttan uzaklaştırılmasından sorumludur. Fakat eğer bilirubin herhangi bir sebepten dolayı vücuttan yeteri miktarda uzaklaştırılamazsa vücut kan dolaşımına katılarak, mukozaların, göz akının ve cildin sarı bir renk almasına neden olur.

Bireylerde Görülen Sarılık Belirtileri Nelerdir?

Hepatit B virüsü vücutta genellikle belirti vermez. Ama virüsün vücuda girmesinden sonra 6 hafta ila 6 ay arasında değişen bir süreç içinde hastalarda, göz içlerinde sarılık, bulantı kusma şikayetleri, dışkı renginde değişiklik ve idrar renginde de koyuluk gibi bulgular gelişebilir.

Büyük çocuklar ve erişkinlerde görülebilecek sarılık belirtileri şu şekilde sıralanabilir:

  • Açık renkli dışkı
  • Kaşıntı
  • Ateş
  • Halsizlik/yorgunluk
  • Göz içi ve ciltte sarılık
  • Koyulaşan idrar
  • Karın ağrısı
  • Kilo kaybı

Sarılık Türleri Nelerdir?

Sarılık farklı sebeplerden dolayı ortaya çıkabildiği için çıkış faktörlerine dayalı üç kategoride sınıflandırma ihtiyacı duyulmuştur. Yapılan bu sınıflandırma, karaciğerin hangi bölümünde sorun olduğuna ve bilirubin maddesinin kan dolaşımından atılımında sorun olup olmamasına göre yapılmıştır. Oluşum sebeplerine göre sarılık türleri; hemolitik sarılık, hepatoselüler sarılık ve tıkanma sarılığı şeklinde bir sınıflandırma yapılmıştır.

Hemolitik Sarılık

Hemolitik sarılık, kan dolaşımında yer alan alyuvarın normal parçalanma hızlarında artış olmasından kaynaklı oluşur. Bu durumda karaciğer kanda yüksek seviyede bulunan bilirubin ile baş edemez durum hemoliz olarak adlandırılan bu durum ölümcül olabilmektedir. Hemolitik sarılığa sıtma geçmişi olan hastalarda rastlanabilmektedir. Sıtmaya neden parazitler, alyuvarlara hızlı bir şekilde saldırır ve onların parçalanmasına sebep olur.

Hepatosellüler Sarılık

Hepatosellüler sarılık, karaciğerde görülen hasar sebebiyle ortaya çıkan sarılık türüdür. Karaciğerde hasar değişik sebeplerden kaynaklı oluşabilir. Karaciğerde bulunan parankimal hücreler enfeksiyon gibi sebeplerden etkilenirse, karaciğer hücre metabolizmasında bir azalma gözlenir. Karaciğer hücrelerinde gözlenen bu azalan metabolizma fonksiyonu nedeniyle bilirubin vücuttan atılamaz ve vücutta birikmeye başlar ve bu sarılık tipi genellikle Hepatit A, B veya C virüsleri sebebiyle oluşmuş sarılık hastalığı, hepatosellüler sarılık sınıflamasında yer alır. Karaciğerde görülen bu hasar sadece Hepatit virüsleri kaynaklı değil, karaciğer kanseri ya da aşırı alkol kullanımı sebebiyle de karaciğerde hasar görülebilir.

Tıkanma (Obstrüktif) Sarılığı

Obstrüktif sarılık, karaciğeri, safra kesesini ve ince bağırsağın birbirine bağlanmasını sağlayan safra kanallarında oluşabilecek tıkanmalardan dolayı oluşan bir sarılık türüdür. Kanallarda görülen bu tıkanıklık, karaciğerin bilirubini vücuttan atmasını önler. Karaciğerde artan bilirubin seviyesi, karaciğer hücre metabolizmasını olumsuz etkilemektedir. Tıkanma sarılığı, safra kanallarında oluşmuş herhangi bir tıkanmaya sebep olacak hastalık nedeniyle görülebilir. Örneğin safra kesesi taşları veya şişmiş lenf nodülleri bu kanallarda tıkanmalara sebep olabilir.

Bireylerde, altta yatan hastalığa bağlı olarak sarılık görülebilir ve bu durum hasta sağlık sisteminde ciddi bir etkilenime neden olabilmektedir.

Paylaş
Zayıflama Rehberim
Zayıflama Rehberim

Zayiflamarehberim.com'da zayıflamaya dair herşey, sağlık, diyet, beslenme, spor ve güzellik ile ilgili aradığınız herşeyi bulabilirsiniz.

Zayıflama Rehberim Yorumları (0)